Moda

Kot Pantolon Tarihi ve Muhteşem Kot

Avatar
Yazar : Beste Korel

Eski değil, eskimeyen bir klasik denim, her sezon trend renk, detay ve modellerle vitrinlerde boy gösterirken, dolaplarda yerini alıp sokağı fetheder. Bazen 70’li yılların retrosu, bezen yükselen beller, bazen de jean on jean gibi özgün tarzda moda dergilerinin ilk sayfalarından göz kırpar. Sokak stiline ilham veren, ünlü isimlerin adına koleksiyonlar yaptığı kot, hiç kaçarı yok nihayet bizim de kombinlerimizin hit parçası olur.  Eşleştiği her parçayla uyum yakalaması, rahat ve yumuşak pamuklu kumaşı ve her dönem kendini yenileyen modelleriyle günlük ve özel kombinlerimizin vazgeçilmezi olur.

Buraya kadar tamam, kot parçalarınızı nasıl kullanmanız gerektiği kısmını size bırakıyor ve kot pantolon tarihiyle ilgili yaptığım kısa bir okumadan aklımda kalanları sizinle paylaşmak istiyorum. Modanın serseri ruhlu çocuğu denim nereden geliyor? Blucini neden bu kadar çok sevdik? Muhteşem kot kimdir?.. Hepsinin cevabı aşağıda yer alıyor efendim. Keyifle okuyun…

Evvel Zaman İçinde…

1850’li yıllara kadar kaliteli ve kalın bir kumaş olduğu için çadır, branda ve yelken bezi olarak kullanılan kot, 19’uncu yüzyılın ortalarında artık kot pantolon, kot tulum olarak da kullanılıyor. Günümüzdeki gibi farklı modeller, estetik tasarımlar yok tabii o dönemler. Amaç, şık bir kombin yapmak değil, güç koşullar altında çalışan maden işçilerinin çalışma koşullarına ayak uyduracak dayanıklılıkta bir üretim yapmak. Kaba denim kumaşı ve bakır perçinli dikişleriyle kotun tarihteki yolculuğu işte böyle başlıyor. Levi Strauss ile terzi Jacob Davis bir araya gelerek işçi ve emekçi kesimin kot pantolonunu yapıyor.

1910: İşçiler İçin Kullanışlı Kot Tulumlar

kot pantolon tarihi

1910’ lu yıllarda askı kayışları olan kaba pamuklu tulumlar işçi sınıfının ağır çalışma koşullarında kullandığı yeni üniforması oluyor.

1920-1930: Çiftçiler de Kot Pantolon Giymeye Başlıyor…

kot pantolon

Madencilikten sonra tıpkı madencilik gibi zor ve ağır bir iş olan çiftçilikte, çiftçilerin rahat hareket etmesini sağlayan yüksek belli ve bol paçalı kot pantolon kullanılmaya başlanıyor.

Şarlo, Kot Tulumuyla Makine Çarkında

Sessiz sinemanın usta ismi Charlie Chaplin’i, sanayileşmeyi ağır bir şekilde eleştirdiği 1936 yapımı Modern Zamanlar (Modern Times) filminde kot tulumu içinde dev makine çarkını tamir ederken görürüz. Şarlo, makinenin parçalarından biridir. Gittikçe robotikleşen, mekanikleşen hareketleriyle insansızlaştırılan bir şehrin ‘tepkisiz vatandaşı’dır.

Fabrikalardan Sokaklara Kot Pantolonun Yükselişi

kot pantolon işçiler

Maden işçisinin, çiftçinin, demiryolu çalışanının simgesi kot pantolon, İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra sokaklara taşınıyor ve bugünkü jean modasının temelleri işte o zamanlar atılıyor. Kot pantolonlu, ‘Vahşi Batı’lı kovboy filmleri ve Amerikan askerlerinin sivil hayatta blue jean giymesiyle kot, günlük hayatın bir parçası oluyor. Emekçi sınıfıyla özdeşleşen blucin sayfası kapanıyor, popüler kültürün asi ve serseri ruhu kot, sahneye çıkıyor.

john wayne

Western filmlerinde ünlü aktörlerin ve patlayan silahların yanında ön planda yer alan bir başka detay, film boyunca karakterlerin üzerinde gördüğümüz, onlarla bütünleşen kot pantolonlarıdır. Konu kovboy filmlerinden açılmışken John Wayne’i anmadan olmaz. 150’den fazla kovboy filminde oynayan Western filmlerinin vazgeçilmez oyuncusu John Wayne, başarılı yönetmen John Ford’un önemli eserlerinin değişmez starıdır. (Meraklıları John Wayne filmlerine buradan ulaşabilir.) 

Denim Beyazperdeye Taşınıyor

1950’li yıllardan sonra gençler arasında popülerleşen jean pantolongençlerin hayata bakışını, isyanını ve çelişkilerini simgeleyen bir materyal, bir yaşam biçimi haline geliyor. O dönem beyazperdede devleşen yakışıklı jönler ve güzel aktrisler gençlerin idolü; ünlü isimlerle zirveye taşınan blucin ise asi gençliğin üniforması oluyor. Marlon Brando, Elvis Presley, Marilyn Monroe ve Rebel Without a Cause filmiyle dönemin yakışıklılık simgesi James Dean, kot’un tarihinde yaşanan radikal değişikliklerde önemli rol oynuyor. Günümüzün yükselen trendi denim, popülerliğini ve her dönem yeni renk ve tasarımlarla modaya yön vermesini biraz da onlara borçlu, ne dersiniz?

marlon brando

marilyn monroe kot pantolon

Muhteşem Kot Kimdir?

muhteşem kot kimdir

Muhteşem Kot, bir Türk kot pantolon markası gibi geliyor kulağa, doğrudur da; ama hikâyesi biraz başka…

Muhteşem Kot, bir terzi çırağıyken yolu Fransa’ya düşen ve Amerika’da işçilerin ve kovboyların giydiği kot pantolon ve kot tulumla  tanışan Yugoslavya göçmeni bir girişimci aslında. Bu girişimci sağlam ve kullanımı rahat olan kot pantolonu Türk işçi ve köylüleri için Türkiye’de üretmeye karar veriyor; çünkü o yıllarda ciddi bir denim kumaş pazarı ve ihtiyacı vardır memlekette. Tabii o zamanlar üretilen kot, bugünkü gibi değil, zamanla bir moda nesnesine dönüşerek şimdiki görünümüne kavuşuyor. Türk kotuna adını veren Muhteşem Kot, 1960’lı yıllarda günde 200 adet kot üretimi yapmaya başlıyor. Her şey güzel giderken 1980’li yıllarda yabancı denim markaların piyasaya girmesiyle Türk kot’u zor duruma düşüyor ve 1992 yılında fabrikanın kepenkleri bir daha açılmamak üzere kapanıyor.

Ve Sonuç Olarak

Önceleri emekçi sınıfın üniforması olan kotun tarihçesi incelendiğinde 1950’li yıllardan itibaren beyazperdenin ünlü aktör ve aktrisleriyle hayatımıza girmeye ve her kesime hitap etmeye başladığı görülüyor. Ve nihayet takvim yaprakları 1980’li yılları gösterdiğinde ünlü modacıların ve markaların vazgeçilmez ürünü oluyor. Kot pantolon, ceket, gömlek artık her yerdedir; moda dergileri, vitrinler, sokaklar, dolaplar… İşte tarih sayfalarında blucin tarihi böyle geçiyor.

Yenilikçi tavrı ve ikonografik tasarımlarıyla yüksek modanın bugünkü temellerini atan, ‘modanın dâhi çocuğu’ olarak tarihe geçen Yves Saint Laurent, denim pantolonu icat edenin kendisi olmasını çok istemiş.

Bir önceki Mutlu Olmanın Yolları: Aşk, Çikolata, Kahve… başlıklı yazımızda, mutlu olmanın yolları nelerdir, çikolata mutluluk verir mi, mutlu olmak için tavsiyeler konuları hakkında bilgiler yer alıyor.

Yazar hakkında

Avatar

Beste Korel

Sezon trendleri ve stil önerileriyle ilgili modaya dair derlediğim içeriklerle ben de modarituel ailesindeyim. Birlikte kimi zaman kot pantolonun tarihçesine bakacağız kimi zaman trend aksesuarları inceleyeceğiz. Stil önerileriyle günlük ve gece kombinlerimizi de yapacağız…. Moda bizim dışımızda bir yerde değil, aslında tam da hayatımızın içinde, onu biz şekillendiriyoruz. O zaman hadi biraz moda konuşalım...😉

Yorum Yap